Back-ups maken: waarom het cruciaal is (ook als je alles “in de cloud” hebt staan)
Veel mensen denken “Mijn bestanden staan toch in de cloud, dus ik zit veilig.” Helaas is dat een gevaarlijke misvatting. Back-ups maken is geen luxe, het is echt pure noodzaak. Want één harde waarheid die geldt:
Weg is weg. Ook als het in de cloud staat.
In dit artikel lees je:
- Wat er allemaal mis kan gaan
- Waarom cloudopslag géén back-up is
- Wat de risico’s zijn als je geen back-ups maakt
- Hoe je een goede back-upstrategie kunt opzetten
Wat kan er nou fout gaan?
Hardware
Harde schijven en SSD disks gaan stuk. Soms langzaam, en soms is het zomaar ineens gebeurd. Een laptop die niet meer opstart, een externe schijf die niet meer wordt herkend; het gebeurt dagelijks.
Zonder back-up ben je in één klap alles kwijt:
- Je foto’s
- Administratie
- Die documenten van je werk
- Gemaakte schoolopdrachten
Datarecovery is een dure hobby die bovendien geen garantie biedt.
Ransomware en virussen
Ransomware versleutelt bestanden en en men vraagt vervolgens losgeld. Bekende voorbeelden zijn aanvallen zoals WannaCry, die wereldwijd systemen wisten lam te leggen.
Waar veel mensen totaal geen idee van hebben is dat als je back-upschijf aangesloten is, ransomware die óók kan versleutelen.
Zonder een echte offline back-up ben je dus afhankelijk van de criminelen die controle over jouw gegevens hebben.
De mens
Per ongeluk verwijderen, een map overschrijven, een verkeerde synchronisatie.
Iedereen maakt fouten en soms merk je pas weken later dat iets weg is.
Als je je cloudopslag synchroniseert (bijvoorbeeld via Google Drive of Microsoft OneDrive), wordt een verwijdering vaak direct overal doorgevoerd. Je denkt misschien dat je Windows backup goed geregeld is doordat je gebruik maakt van OneDrive, maar niets is minder waar. Je gooit iets weg, het wordt gesynchroniseerd, dus op enig moment is het compleet verdwenen.
Dus dat betekent alleen synchronisatie en geen back-up.
Accounts
Wat gebeurt er als:
- Jouw account wordt gehackt?
- Je per ongeluk je account verwijdert?
- Een provider je account sluit?
- Je geen toegang meer hebt tot je e-mail?
Ook cloudproviders zoals Google of Microsoft zijn geen persoonlijke archiefdiensten met onbeperkte aansprakelijkheid.
In hun voorwaarden staat naar verwachting ergens dat jij zelf verantwoordelijk bent voor je data.
Brand, diefstal of waterschade
Een woningbrand, blikseminslag of inbraak kan zowel je computer als je externe back-upschijf vernietigen.
Daarom is één back-up op dezelfde locatie niet voldoende.
Cloudopslag is géén echte back-up
Cloudopslag is primair bedoeld voor:
- Synchronisatie
- Samenwerking en delen
- Toegankelijkheid
Een echte back-up is:
- Onafhankelijk
- Bijgehouden met versiebeheer
- Nooit direct gekoppeld aan je bestanden van je werk
- Bescherming tegen automatische overschrijving
Als jij een bestand verwijdert en de cloud synchroniseert dit, dan ben je het alsnog kwijt. Het kan zijn dat het nog ergens tijdelijk terug te vinden is in de prullenbak, maar die kans is heel klein.
Synchronisatie ≠ back-up
Een bekende back-up regel
Een veilige strategie kan zijn:
- maak 3 kopieën van je data
- en dan op 2 verschillende soorten opslagmedia (bijvoorbeeld interne schijf + externe schijf)
- bewaar daarvan 1 kopie op een andere locatie (cloud of extern opgeslagen schijf)
Een voorbeeld daarvan zou kunnen zijn:
- Het origineel op je laptop
- Een back-up kopie op externe harde schijf
- En een xxtra back-up in cloudopslag
Zo ben je beschermd tegen vrijwel alle scenario’s.
Gevolgen als je géén back-up hebt
Dat kan grote gevolgen hebben:
Onvervangbare foto’s kwijt
Foto’s van familie, vakanties of overleden dierbaren zijn niet opnieuw te maken.
Bedrijfsgegevens verloren
Administratie of klantgegevens kwijtraken kan financiële en juridische gevolgen hebben.
Studiewerk verloren
Scripties, portfolio’s en projecten kunnen maanden werk bevatten.
Hoge herstelkosten
Professionele datarecovery kan honderden tot duizenden euro’s kosten — zonder garantie op succes.
Hou zou je goede back-ups kunnen maken?
Gebruik automatische back-upsoftware
Stel automatische back-ups in zodat je het niet vergeet.
Gebruik een externe harde schijf
Koppel deze alleen aan tijdens de back-up en haal hem daarna los (bescherm je kopie-data tegen ransomware).
Gebruik versiebeheer
Zorg dat oudere versies teruggezet kunnen worden tot het moment waarop iets nog werkte of waarvan jij zeker weet dat het de juiste versie is.
Test je back-ups
Een back-up die je niet kunt herstellen is waardeloos. Ooit werkte ik voor een Amerikaanse multinational.
Elke zaterdag was iemand de sigaar om standalone backups van het systeem te maken. Toen er een systeemcrash plaatsvond wilde men van die back-ups de data terughalen. Er bleek niets op de tapes te zijn weggeschreven. Omdat men niet had getest.
Back-ups voor bedrijven
Voor bedrijven is het hebben van een back-upstrategie nog belangrijker:
- Voorgeschreven door wetgeving (AVG)
- Waarborging continuïteit
- Bescherming tegen cyberaanvallen
- Voorkomen van reputatieschade
Professionele back-upoplossingen combineren dus door het hanteren van:
- Lokale back-ups
- Cloudback-ups
- Versiebeheer
- Encryptie
De keiharde waarheid, data is heel kwetsbaar
Veel mensen beginnen pas met het maken van een back-up nadat ze iets kwijt zijn geraakt.
Maar dan ben je het dus al kwijt en is het te laat.
De techniek kan falen.
Mensen kunnen fouten maken.
Accounts kunnen verdwijnen.
Schijven kunnen kapot gaan.
De cloud is niet magisch.
En weg is echt weg.
Conclusie, maak je back-ups!
Back-ups maken is een noodzaak en komt niet voort uit een technische hobby. Het is jouw digitale zelfverdediging.
Of je nu particulier bent of ondernemer, zonder back-ups van je data neem je onnodig risico.
Investeer een paar uur in het goed inrichten van je back-ups.
Die paar uur investering van je tijd kan je later maanden werk, duizenden euro’s en misschien onvervangbare data die je kwijt bent, besparen.
Zie ook Backups